Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, yap-işlet-devret (YİD) modeliyle hayata geçirilen projelerin Türkiye'yi büyük bir felaketten kurtardığını savundu. TBMM bütçe görüşmeleri sırasında, muhalefetin 'Deli Dumrul' olarak nitelendirdiği bu projelerin zorunluluğunu vurgulayan Bakan Uraloğlu, "Bu projeleri yapmasaydık, Türkiye tamamen kilitlenirdi" dedi. Vatandaşların bu projelerin yükünü üstlenmek durumunda kaldığını belirten Bakan, kamu bütçesinin bu devasa yatırımları tek başına karşılayamayacağını ve trilyonlarca liralık bir yükün altına girileceğini ifade etti.
YİD PROJELERİNİN GEÇMİŞİ VE GEREKLİLİĞİ
Bakan Uraloğlu, devletin kısıtlı kaynaklarıyla Kuzey Marmara Otoyolu, Yavuz Sultan Selim Köprüsü, Avrasya Tüneli ve Marmaray gibi hayati projelerin yalnızca YİD modeli sayesinde gerçekleştirilebildiğini iddia etti. Bu projelerin yoğun kullanımına dikkat çeken Bakan, Yavuz Sultan Selim Köprüsü'nden günlük ortalama 155 bin, Avrasya Tüneli'nden 85 bin aracın geçtiğini ve Marmaray'ın ise günde yaklaşık 650-700 bin yolcu taşıdığını belirtti. Bu rakamların, bu projelerin yokluğunda İstanbul ve Türkiye altyapısının tamamen felç olacağını gösterdiğini savundu.
PROJELERİN MALİYETİ VE KAMUOYU TARTIŞMALARI
Bakan Uraloğlu, bu projelerin trafik kazalarındaki ölüm oranlarını da önemli ölçüde azalttığını, 100 milyon taşıt/kilometredeki ölüm oranının 5'ten 1'e düştüğünü vurguladı. Ancak, YİD projeleri nedeniyle müteahhitlere normal maliyetin 10-15 katı ödeme yapıldığı yönündeki eleştirilere karşılık, "Bakanlıktaki YİD projeleri 51 milyar dolardan 90 milyar dolara yükseldi" diyerek bu durumun kaçınılmaz olduğunu ima etti. Portekiz'in de benzer bir modeli kullandığını öne sürmesi üzerine CHP'li Veli Ağbaba, "Eyvah, Portekiz'e de kıymayın" diyerek ironik bir tepki gösterdi ve Osmangazi Köprüsü'nün 1,5 milyar dolara inşa edilmesine rağmen 21 yıl içinde 17 milyar dolar maliyet getireceğini iddia etti. Bu durum, kamuoyunda hararetli tartışmalara yol açmaya devam ediyor.
