El Salvador’da çetelere yönelik operasyon kapsamında tutuklanan on binlerce kişi, en az 2027 yılına kadar yargılanmadan cezaevinde kalacak. Devlet Başkanı Nayib Bukele’nin 2022’de ilan ettiği olağanüstü hal sayesinde mahkeme kararı olmadan gözaltına alınanların sayısı 80 bini aştı. Meclis, cuma günü organize suç soruşturmalarını düzenleyen yasada değişiklik yaparak yargısız tutukluluk uygulamasını uzattı.
MUHALEFETİN TEPKİSİ: MASUMLAR DA HAPİSTE
Muhalefet milletvekili Francisco Lira, tutukluların yaklaşık yüzde 40’ının masum olabileceğini belirterek, 'Çeteleri, suçluları savunmuyorum. Ancak içeride masumlar da var ve bu gecikmeler yüzünden daha uzun süre hapiste kalacaklar' dedi. Yeni düzenlemeye göre Başsavcılık, her çete için tek bir dosya açarak toplu davalar yürütecek. Sanıklar yaklaşık 600 davada yargılanacak. 300 savcı tarafından yürütülecek bu davalarda sanıklar örgütlerine, faaliyet alanlarına veya işledikleri iddia edilen suçlara göre gruplandırılacak.
KİTLESEL DAVALARA ULUSLARARASI TEPKİ
ABD merkezli Due Process of Law Foundation’dan hukukçu Luis Tapia, kitlesel davalarda bireysel delillerin incelenmesinin imkansız olduğunu, bunun da temel yargı güvencelerini ortadan kaldırdığını vurguladı. Muhalefet milletvekili Claudia Ortiz ise 'Bu düzenlemeler, adalet kurumlarının yetersizliğinin bir yansıması' diye konuştu. Başkent San Salvador’da toplanan yaklaşık 200 protestocu, olağanüstü hali 'anayasaya aykırı' ilan ederek Meclis ve Yüksek Mahkeme önünde yürüdü. Göstericiler, 'Onları canlı aldınız, canlı istiyoruz!' sloganları attı.
CECOT HAPİSHANESİ VE İNSAN HAKLARI ENDİŞELERİ
İnsan hakları örgütlerine göre, operasyonlarda tutuklananların yaklaşık 15 bini ülkenin tartışmalı 'mega hapishanesi' CECOT’ta tutuluyor. Bukele son dönemde, ABD Başkanı Donald Trump’ın başlattığı kitlesel sınır dışı operasyonları kapsamında gönderilen bazı göçmenleri de bu cezaevine yerleştirdi. Buradaki mahkumların kötü muameleye maruz kaldığı iddiaları uluslararası kamuoyunda endişe yaratıyor. Bukele’nin sert güvenlik politikaları, insan hakları ihlali eleştirilerine rağmen ülkede yüksek popülaritesini koruyor.
