Geçtiğimiz haftada küresel ekonomideki gelişmeler yakından takip edildi. ABD'de Temmuz ayı Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE)'nin beklentilere paralel gelmesi ve yıllık enflasyonun düşüş eğilimini sürdürmesi, Fed'in faiz indirimi beklentilerini destekledi. Ancak, aynı dönemdeki Üretici Fiyat Endeksi (ÜFE)'nin yüzde 0,3 ile son üç yılın en hızlı artışını göstermesi, Fed'in manevra alanına ilişkin endişeleri artırdı. Fed'in eylülde faiz indirimine gitme olasılığı hala değerlendiriliyor.
ÇİN'DE MAKROEKONOMİK VERİLER
Çin'deki makroekonomik gelişmeler de dikkat çekti. Temmuz ayında bankaların yuan cinsinden yeni kredileri 50 milyar yuan azalarak 20 yıl sonra ilk kez aylık bazda daraldı. Toplam sosyal finansman (TSF) stok büyümesi yıllık yüzde 9'a yükselirken, M2 para arzı yıllık yüzde 8,8 arttı. Analistler, hane halkı ve şirket kredilerinde isteksizliğin sürdüğüne işaret etti. Temmuz ayı sanayi üretimi yıllık yüzde 5,7 yükselerek sekiz ayın en düşük artış hızını gösterdi, perakende satışlardaki yıllık artış ise yüzde 3,7 ile zayıf seyretti. Ocak-temmuz döneminde emlak yatırımları yüzde 12 geriledi ve kentsel anket işsizlik oranı yüzde 5,2'ye yükseldi. Çin Ulusal İstatistik Bürosu (NBS), Temmuz ayı TÜFE'sinin yıllık bazda yatay, ÜFE'nin ise yıllık eksi yüzde 3,6 olduğunu açıkladı. Konut piyasasında fiyat düşüş hızının birinci kademe şehirlerde kısmen yavaşladığı bildirildi, ancak sektörde kalıcı dengelenme için daha kapsamlı desteğe ihtiyaç olduğu belirtildi.
EMTIA FİYATLARI VE JEOPOLİTİK GELİŞMELER
Jeopolitik riskler ve diplomatik temaslar emtia fiyatları üzerinde etkili oldu. Rusya-Ukrayna savaşı ve ABD Başkanı Donald Trump ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in Alaska'daki zirvesi fiyatlamaları etkiledi. Trump'ın Çin ile gümrük tarifesi ateşkesini 90 gün uzatması, ABD-Çin ticaret müzakerelerinde en kötü senaryoyu geçici olarak ötelemiş olabilir. Ancak, Trump'ın müttefik ülkelere uyguladığı yüksek tarifeler, emtia piyasalarında arz-talep dengesini bozmaya devam ediyor. ABD'nin 10 yıllık tahvil faizi yüzde 4,32 seviyesinde tamamlanırken, dolar endeksi yüzde 0,3 azalışla 97,9'a indi. Değerli metallerde altın yüzde 1,8, gümüş yüzde 0,9 ve paladyum yüzde 0,9 değer kaybederken, platin yüzde 0,3 değer kazandı. Baz metallerde Çin'in makroekonomik verileri fiyatlamaları etkilerken, bakır pozitif ayrıştı. Brent petrolün varil fiyatı yüzde 0,1 azalırken, doğal gaz fiyatı yüzde 2,5 değer kaybetti. Tarım emtialarında ise buğday 4 yılın en düşük seviyesini test etti. ABD'de mısır ve soya için yüksek verim öngörüleri ve Rusya ile Avustralya'da artan buğday rekoltesi fiyatları baskıladı, ancak güçlü ihracat satışları düşüşleri telafi etti. Chicago Ticaret Borsası'nda soya fasulyesi yüzde 5,6, buğday yüzde 2,5 ve mısır yüzde 0,1 arttı. Intercontinental Exchange'te ise kahvede yüzde 11,1, şekerde yüzde 1,4 ve pamukta yüzde 1,3 artış görüldü. Kakaoda ise yüzde 3,8'lik bir artış yaşandı. Vadeli işlem ve emtia piyasaları uzmanı Zafer Ergezen, buğday fiyatlarındaki düşüşü rekoltenin yüksek kalmasıyla açıkladı. Türkiye'nin katkısıyla oluşan tahıl koridoru, Rusya ve Ukrayna'dan gelen buğdayın uluslararası piyasalara erişimini kolaylaştırdı.
