Gümüşhane'nin Kelkit ilçesindeki Satala Antik Kenti'nde bulunan 2 bin yıllık Roma havuzu, günümüzde de Sadak köyü halkının su ihtiyacını karşılıyor. Roma lejyonerlerine su sağlayan havuz, antik kentteki en önemli yapılardan biri olarak kabul ediliyor. 20 yıl önce köylüler tarafından yosunlanmayı önlemek için sac örtü ve yığma tuğlayla kapatılan havuzun, daha modern ve kullanışlı bir örtüyle yenilenmesi için bir proje hazırlandı. Röleve çalışmaları tamamlanan proje kapsamında havuzun üst yapı sistemi yenilenecek.
2 BİN YILLIK TARİHİ MİRAS
Roma havuzunun önündeki doğuya bakan biriktirme havuzu da köyün su ihtiyacını karşılıyor. Fazla su ise tarımsal sulamada kullanılıyor. Anadolu'da nadir bulunan, Karadeniz bölgesinde ise benzeri olmayan bu havuzun günümüzde de işlevini sürdürmesi, arkeoloji ve kültürel miras açısından büyük önem taşıyor. Karadeniz Teknik Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Arkeoloji Bölümü Dr. Öğr. Üyesi Elif Yavuz Çakmur, bu havuzun Satala Antik Kenti'nin en az bilinen ama en önemli yapılarından biri olduğunu vurguladı. Çakmur, havuzun 2 bin yıldır hem Roma lejyonerlerine hem de Sadak köyü halkına su sağladığını belirtti. 20 yıl önce yosunlanmayı önlemek için köylüler tarafından kapatılan havuz için daha estetik bir örtüyle yenileme projesi hazırlandığını açıkladı. Ayrıca havuzun önündeki biriktirme havuzunun da köyün su ihtiyacını karşıladığını ve fazlasının sulamada kullanıldığını ifade etti.
KÖYLÜLERİN HAYAT KAYNAĞI
Sadak köyü sakini Sabahattin Nayir, Roma havuzunun 2 bin yıldır köylerine hayat verdiğini söyledi. Nayir, havuzun eskiden köyün tek su kaynağı olduğunu, çeşmelerin olmadığı dönemlerde köy halkının su ihtiyacını, hayvanların su ihtiyacını ve yıkanma ihtiyaçlarını bu havuzdan karşıladığını anlattı. Şu anda şebeke suyuyla birlikte havuzun hala köyün su ihtiyacını karşıladığını ve bahçelerin sulanmasında kullanıldığını belirtti. Köylülerin havuzun ilk çıktığı kaynağı korumak için çalışmalar yaptığını ve havuzun boyutunu büyütüp köy içindeki bahçelere suyu yetiştirmeye çalıştıklarını ifade etti.