6 Şubat 2023'teki yıkıcı depremlerden ağır hasar gören Hatay'ın kültürel mirası, gelecek nesillere aktarılmak üzere kapsamlı bir dijital arşiv projesiyle kayıt altına alındı. 'Antakya'nın Belleği' adlı proje, Hatay Mustafa Kemal Üniversitesi Antropoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Alim Koray Cengiz liderliğinde hazırlandı ve TÜBİTAK 1001-ÇABA programından destek aldı.
DÖRT TEMEL BAŞLIKTA KÜLTÜREL HARİTA
Dokuz Eylül, Beykent, Akdeniz ve Atatürk üniversitelerinden akademisyenlerin katkı sağladığı çalışmada, depremden etkilenen Hatay'ın kültürel dokusu 'mekanlar ve yerler', 'yemekler ve tatlar', 'kültürel çeşitlilik' ile 'zanaatlar ve meslekler' olmak üzere dört ana başlıkta incelendi. Saha araştırmaları, arşiv taramaları ve birebir görüşmelerle desteklenen projede, kentin toplumsal hafızasına tanıklık eden isimler ve ustalarla röportajlar gerçekleştirildi.
BELLEKANTALYA.COM YAYINDA
Proje kapsamında derlenen tüm içerikler 'bellekantakya.com' adresindeki dijital platformda paylaşıma açıldı. Platformda Habib-i Neccar ve Ulu Camii'nden kiliselere, tarihi caddelerden eski Antakya evlerine kadar 20 farklı mekana ilişkin detaylı bilgiler yer alıyor. Antakya mutfağının simgesi haline gelmiş künefe, kaytaz böreği, humus ve aşure gibi yöresel lezzetler hakkında bilgilerin yanı sıra, ayakkabıcılık, kilim dokumacılığı, semercilik ve cam ustalığı gibi geleneksel zanaatlar da arşivlendi.
GEÇMİŞLE VEDALAŞMA VE GELECEĞE MİRAS
Proje yürütücüsü Doç. Dr. Alim Koray Cengiz, sosyal medyada paylaşılan eski Hatay görüntülerinden ilham alarak başladıkları çalışmada yaklaşık 200 kişiyle görüşüldüğünü ve 180 video kaydı alındığını belirtti. Cengiz, 'Depremle insanlar sadece evlerini ve yakınlarını değil, kente ait mekanları da kaybetti. Biz bu çalışmayla şehrin geçmişteki halini kayıt altına almak, hatırlatmak ve aynı zamanda kentle bir veda niteliği oluşturmak istedik' ifadelerini kullandı. Çalışma kapsamında ayrıca 'Dünün Sesleri: Antakya'nın Belleği' adlı 17 dakikalık bir belgesel de hazırlandı. Projenin, Hatay'ın kültürel sürdürülebilirliğine katkı sağlaması ve gelecek kuşaklara kapsamlı bir referans sunması hedefleniyor.
