Küresel Sumud Filosu'na İsrail donanması tarafından Gazze açıklarında baskın düzenlendi. 20'den fazla İsrail savaş gemisinin kuşattığı filoya yapılan operasyon, 43 küçük tekneden oluşan ve 57 ülkeden yaklaşık 500 aktivistin yer aldığı sivil girişimin İsrail'in deniz ablukasını kırma ve insani yardım sağlama amacını taşıdığı belirtildi.
KAZANAN FİLO, KAYBEDEN İSRAİL
Herkesin üzerinde uzlaştığı en önemli nokta, bu süreçte kazananın Sumud Filosu, kaybedenin ise İsrail olduğudur. Sumud Filosu, birçok farklı organizasyonun bir araya gelmesiyle oluşan ve tarihteki en büyük sivil aktivizm örneklerinden biri olarak görülüyor. İsrail'in insanlığı ve uluslararası hukuku tamamen ihlal edecek şekilde yürüttüğü askeri operasyonlarına dikkati bir kez daha çeken Sumud Filosu, yeni bir siyasi aktivizm örneğini de dünya gündemine getirerek büyük bir başarı kaydetti. Daha küçük ve hızlı gemilerle yola çıkan ve sosyal medyadan tüm süreci kamuoyuyla birlikte yürüten Sumud Filosu, birçok yeni girişime de ilham verdi. 10 gemiden oluşan yeni bir filonun da yakında İtalya'dan yola çıkacağına dair haberler basında yer aldı.
GAZZE’YE ABLUKA ULUSLARARASI HUKUKA AYKIRI
İsrail'in 17 yıldır uyguladığı Gazze'ye deniz ablukasının uluslararası hukuka aykırı olduğunu belirten Sumud Filosu, bu girişimiyle İsrail'in Gazze'yi işgal planının temel parçalarından biri olduğunu yeniden küresel gündeme taşımış oldu. İsrail'in 1994 tarihli Denizlerde Silahlı Çatışmalara Uygulanabilir Hukuk Kuralları’nı içeren San Remo Manuel’ini açıkça ihlal ettiği bu olayla ortaya çıktı. San Remo kurallarına göre insani yardım taşıyan deniz araçları engellenemiyor. Aralarında Türkiye'nin de olduğu birçok ülkenin Sumud Filosu'na düzenlenen operasyonu yargıya taşıması, İsrail'in uluslararası hukuk tanımaz tavrının gündemde tutulması ve sorumlularının yargı önünde ifşa edilmesi açısından da dikkat çekici bir gelişme olacağı öngörülüyor.
İSRAİL DÜNYA KAMUOYUNU TAMAMEN YİTİRDİ
İsrail'in askeri harekata başlamasının hemen ardından başlayan protesto eylemleri, Avrupa'dan Güney Amerika'ya kadar yayıldı ve tüm inanç gruplarından katılımlarla büyüdü. Filoda vatandaşları bulunan ülkelerin yanı sıra onlarca ülke de askeri harekatı kınadı ve İsrail yönetiminden hesap sorulmasını istedi. İspanya, İngiltere, Almanya, İrlanda, İtalya'da çok yoğun kitlesel protesto eylemleri düzenlendi. Birçok ülke İsrail'e resmi protesto notası verdi ve vatandaşlarının sağ salim ülkeden ayrılmasına izin verilmesi gerektiğini kaydetti. Kolombiya, İsrailli diplomatların ülkeden ayrılmasını isterken, Arjantin de halk sokaklara döküldü ve Sumud Filosu'nun yanında durduğunu gösterdi. İsrail'e yakınlığı bilinen Arjantin Cumhurbaşkanı Javier Milei, daha bir hafta önce ülkesini ziyaret etmek isteyen İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu'ya kamuoyu tepkisini gerekçe göstererek olumlu yanıt vermemişti. Bu durum, Netanyahu ve hükümetinin izolasyonunun ne kadar derinleştiğini, Sumud Filosu olayının ardından bunun artarak devam etmesini göstermesi açısından da önemli. Dünya kamuoyunun İsrail ile ilişkiler konusunda hükümetlerine giderek daha fazla baskıda bulunması, İsrail'in uluslararası kurumlar ve faaliyetlerden çıkartılması istemlerini daha güçlü dile getirmeleri de mümkün olacak. İsrail'in son dönemde kaybettiği mevzilerin başında sosyal medya geliyor. İsrail Başbakanı Netanyahu'nun TikTok ve Instagram başta olmak üzere Gazze'de yaşananların sosyal medya üzerinden uluslararası kamuoyuna taşınmasından duyduğu rahatsızlığı dile getirdiği Amerikan basınına geçen hafta yansıyan haberler arasındaydı. ABD'deki desteklerini korumak için sosyal medyayı “en önemli silah” olarak tanımlayan Netanyahu'yu bu açıklamayı yapmaya iten neden ise Amerikan toplumunda Gazze'de yaşananlar konusunda son dönemde yaşanan önemli değişim. New York Times gazetesinin Siena Üniversitesi ile yaptığı bir ankete göre, Amerikan toplumu bu tür anketlerin yapılmaya başlandığı 1998’den bu yana ilk defa İsrail’den çok Filistinlilerin tarafını tutuyor. Ankete katılanların yüzde 35’i Filistin’i, yüzde 34’ü İsrail’i desteklerken yüzde 31’i ise kararsız olduğunu kaydetti. Aynı anket, özellikle genç Amerikalıların İsrail’e daha fazla askeri yardım yapılmasına da karşı çıktığını gösteriyor. NYT’ye göre bu oranlar 7 Ekim 2023 olayların ardından İsrail için yüzde 47 Filistin için ise yüzde 20 kadardı. Bu da son iki senede Amerikan toplumundaki büyük değişimin ortaya çıkması açısından önemli olarak görülüyor. Gazeteye göre, bu değişimin en önemli unsurları arasında sosyal medya geliyor. Gazze’de özellikle son dönemde yaşananlar, açlık ve susuzluk nedeniyle ölen çocukların görüntüleri ve İsrail’in Gazze’de kitlesel cezalandırma uygulamalarının daha çok insana ulaşması bunun en önemli nedenleri arasında. Tamamen insancıl amaçlar taşıyan Sumud Filosu’na uluslararası sularda yapılan askeri operasyonların canlı olarak yayınlanması, sosyal medyada yüz milyonlarca görüntülemenin gerçekleşmesi de İsrail’in sosyal medyada bir başka yenilgisi olarak kayıtlara geçeceği öngörülüyor.