Kanada'nın Yukon bölgesinde yer alan ve 1.000 kilometre uzunluğundaki Tintina fayı, büyük bir deprem riski taşıyor. San Andreas fayının 'küçük kardeşi' olarak adlandırılan bu fay hattında yapılan son araştırmalar, 7,5'ten büyük bir deprem üretme potansiyelini ortaya koydu. Dünyanın yüzeyinin hareketsiz görünmesine rağmen, altındaki tektonik levhalar sürekli hareket halindedir ve bu hareket fay hatlarında büyük bir enerji birikimine yol açar. Basınç arttığında ise bu enerji deprem olarak açığa çıkar.
GPS ÖLÇÜMLERİ 'SESSİZ' HAREKETİ ORTAYA ÇIKARDI
Temmuz 2025'te yayınlanan bir çalışmada, bilim insanları daha önce aktivitesinin 40 milyon yıl önce sona erdiği düşünülen Tintina fayında önemli bir enerji birikimi gözlemledi. Hassas GPS ölçümleri, fay hattında yılda 0,2 ila 0,8 milimetre arasında yavaş ama istikrarlı bir hareket olduğunu gösterdi. Bu 'sürünme' hareketi, levhaların kaymaya devam ettiğini ve fayın büyük bir sıkıştırılmış yay gibi gerilim biriktirdiğini kanıtlıyor. Enerji henüz serbest kalmamış olsa da, bu durum gelecekte büyük bir depremin habercisi olarak yorumlanıyor.
BÜYÜK DEPREM RİSKİ
Araştırmacılar, modellerine dayanarak fayın en az 7,5 büyüklüğünde bir deprem üretebileceği sonucuna vardı. Bu büyüklükteki bir deprem, halihazırda heyelan riski taşıyan Yukon'daki yerleşim bölgelerinde ciddi hasara yol açabilir. Çalışmada, 'Tintina fayı, bölge için daha önce bilinmeyen önemli bir sismik risk oluşturuyor' denildi. Bilim insanları, artık soru bir deprem olup olmayacağı değil, 'ne zaman olacağı' şeklinde özetliyor.
