Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın ABD temasları sırasında, iki lider arasında yapıcı ve samimi bir görüşme gerçekleştiği belirtildi. Bu görüşmelerde, 100 milyar dolarlık bir ticaret hacmi hedefi belirlendiği ve enerji alanının bu hedefe ulaşmada kilit rol oynadığı vurgulandı. ABD'nin dünyanın önde gelen petrol, doğalgaz ve nükleer enerji üreticisi olması, bu stratejideki önemini artırıyor.
ENERJİ ARZININ ÇEŞİTLENDİRİLMESİ
Türkiye'nin yüksek doğalgaz tüketimi ve sanayideki kullanımı göz önüne alındığında, arzın çeşitlendirilmesi stratejik bir önem taşıyor. Avrupa'nın dördüncü büyük doğalgaz tüketicisi olan Türkiye, boru hatlarıyla doğalgaz temin etmenin yanı sıra, çeşitlendirme stratejisiyle tek bir rotaya, kaynağa veya enerji türüne bağlı kalmaktan kaçınıyor. Bu kapsamda BOTAŞ'ın gazlaştırma terminali, sıvılaştırılmış doğalgaz (LNG) alımını mümkün kılıyor.
ABD İLE ANLAŞMALAR VE PİYASA FİYATLARI
2024 sonrası Kuzey Amerika'da beklenen LNG dalgası, ihracat ve üretimin 2,5 katına çıkmasıyla doğalgazın ucuzlaması ve yeni opsiyonlar sunması öngörülüyor. Eylül ayından bu yana ABD ile toplam 143 milyar metreküp doğalgaz anlaşması yapıldığı, bunun 70 milyar metreküp değil, toplam anlaşma tutarı olduğu belirtildi. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın belirttiği 43 milyar dolarlık toplam tutarın, 143 milyar metreküp üzerinden hesaplandığında farklı bir rakam ortaya çıkacağı ifade edildi. Yeni anlaşmaların 2027 sonrası bollaşacak doğalgazdan faydalanmayı amaçladığı, ABD ile yapılan anlaşma öncesinde 6 aylık bir süreç olduğu bilgisi paylaşıldı.
BOTAŞ'IN TİCARET ŞİRKETİNE DÖNÜŞÜMÜ VE SATIŞ OPSİYONU
ABD'den alınan LNG'nin 5 gazlaştırma tesisine gelebileceği ve BOTAŞ'ın uluslararası bir ticaret şirketine dönüştürüldüğü belirtildi. ABD'den alınacak kargoların yüzde 50'sinin ABD limanlarında tesis edileceği ve Türkiye'ye getirileceği ifade edildi. Bu gazın Türkiye'de kullanılabileceği gibi Avrupa'ya satılabileceği, İstanbul'u fiyat oluşum merkezine dönüştürme hedefinin bu satış opsiyonuyla desteklendiği vurgulandı. BOTAŞ'ın ticari bir şirkete dönüşerek farklı bir yapı geliştirdiği belirtildi. Japonya'da 1000 metreküp gazın 413 dolar, Avrupa'da 404 dolar, Birleşik Krallık'ta 391 dolar ve ABD'de 103 dolar olduğu piyasa fiyatlarına kıyasla, 2027 sonrasında Türkiye'ye kendi üretimi ve Türkmen gazından sonra en ucuz gazın alınacağı öngörülüyor. Karadeniz gazının da üretimi artırılarak 8 milyon haneye ulaşması hedefleniyor.
RUSYA'DAN PETROL ALIMI VE ÖZEL SEKTÖR KARARLARI
Rusya'dan petrol alımı konusunda ise, BOTAŞ gibi bir kurumun olmadığı, alımların özel şirketler ve rafineriler tarafından yapıldığı belirtildi. Özel sektörün kendi kararlarını aldığı ve rafinerilerin teknik zaruretler nedeniyle en yakın ve uygun kaynaklardan petrol alımını tercih ettiği, bu kapsamda Kerkük petrolüne göre dizayn edilmiş olmalarının bölgeden alımları beraberinde getirdiği ifade edildi.
