Et fiyatlarındaki fahiş artışlara rağmen devam eden canlı hayvan ve karkas et ithalatı, vatandaşları yine Et ve Süt Kurumu (ESK) marketleri önünde uzun kuyruklara mecbur bırakıyor. 'Vatandaş ucuz et yiyecek' söylemiyle başlatılan ithalatın, halkın sofrasına ulaşmak yerine et baronları ve büyük şirketlerin cebine girdiği iddiaları gündemde.
İthalatın Sadece Küçük Bir Kısmı Halkın Sofrasına Ulaşıyor
Milyarlarca dolarlık ithalatın yalnızca yüzde 5'inin halka ulaştığı, geri kalanının ise AKP'ye yakın 8-10 büyük şirket arasında paylaşıldığı öne sürülüyor. CHP Gaziantep Milletvekili Hasan Öztürkmen, Brezilya'dan getirilen 8 bin 912 büyükbaş hayvanın dağıtım listesini kamuoyuyla paylaştı. Bu listede Köfteci Yusuf, TAB Gıda'nın alt şirketi EKUR ve Namet gibi büyük firmaların yer alması dikkat çekiyor. Rekabet Kurulu tarafından piyasa dengesini bozduğu gerekçesiyle 72 milyon TL ceza alan Namet'in de listede olması, ithalatın amacına hizmet etmediği yönündeki iddiaları güçlendiriyor.
Devasa Rant Şirketlere mi Akıyor?
Öztürkmen, firmalara dağıtılan canlı hayvanların kilogram satış fiyatının 175 TL olduğunu ve bu hayvanların ESK marketlerinde vatandaşa sunulmadığını belirtti. Eğer ESK, ucuz ithal eti doğrudan satışa sunsa, vatandaşın eti en fazla 450 TL'den alabileceği hesaplanıyor. Ancak mevcut sistemde et ithalatından doğan büyük rantın şirketler arasında pay edildiği görülüyor. ESK'nın bir perakende zincirine karkas eti kilogramı 510 TL'den sattığı ve bu zincirin ürünü yüzde 60 karla 850 TL'den satışa sunduğu, sanal marketlerde ise en ucuz kuşbaşı etin 1.029 TL'ye satıldığı örnekler, sistemdeki çarpıklığı gözler önüne seriyor. Öztürkmen, az sayıdaki ESK marketinin ihtiyacı karşılamakta yetersiz kaldığını ve ithal etlerin doğrudan halka sunulması yönündeki kanun teklifinin bir aydır bekletildiğini vurguladı. İthal etlerin büyük bir kısmının ise büyük et tüccarlarına satıldığı ve geçmişte ESK Genel Müdürü'nün dahi yurt dışı şirketleri üzerinden kendi kurumuna et sattığı iddialarının da bu bağlamda yeniden gündeme geldiği hatırlatıldı.