Hazine ve Maliye Bakanlığı, Vergi Denetim Kurulu (VDK) aracılığıyla sahte belge kullanımına karşı mücadelede yeni bir dönemi başlattı. 1 Ekim itibarıyla devreye alınan yeni tedbirler kapsamında, yapay zeka destekli KURGAN Sistemi aktif olarak kullanılmaya başlandı.
KURGAN SİSTEMİ İLE RİSKLİ İŞLEMLER TESPİT EDİLİYOR
Ekonomideki tüm alım ve satım işlemlerini tarayarak işlem riskini ölçen KURGAN Sistemi, ekonomideki hareketliliği analiz ediyor. Sistem, riskli olarak değerlendirdiği işlemleri tespit etmenin yanı sıra, sahte belgelere ilişkin riskleri de kısa sürede belirliyor.
2023 VE 2024 YILLARINA AİT RİSK ANALİZİ
Sistemin geçmiş veriler üzerinden yaptığı analizler sonucunda, 2023 yılına ait yaklaşık 190 milyar lira tutarındaki işlem, 8 bin 753 satıcı ve 35 bin 901 alıcı nezdinde riskli bulundu. 2024 yılına ilişkin olarak ise 11 bin 530 satıcı ve 52 bin 557 alıcının taraf olduğu yaklaşık 389 milyar liralık işlem riskli olarak değerlendirildi. Mükerrer işlem yapan satıcı ve alıcılar hariç tutulduğunda, iki yıl boyunca toplamda 17 bin 373 satıcı ile 77 bin 834 alıcının taraf olduğu yaklaşık 578 milyar liralık işlem risk analizine takıldı. Uygulama, tüm işlemler yerine sadece yüksek riskli görülenleri tespit ediyor.
MÜŞAVİRLER VE MÜKELLEFLER BİLGİLENDİRİLİYOR
KURGAN Sistemi'nin riskli bulduğu işlemlere ilişkin olarak alıcı mükelleflere bilgi talepli yazılar gönderilmeye başlandı. Bu kapsamda 70 bini aşkın yazı alıcılara ulaştırılarak, olası bir denetim öncesinde mükelleflerin risk durumları hakkında bilgilendirilmesi amaçlandı. Ayrıca, riskli işlemlere taraf olan alıcı mükellefi bulunan mali müşavirlere de bilgi verilerek, mükelleflere rehberlik etmeleri teşvik ediliyor.
KAYITLARI DÜZELTME İMKANI VE DÜRÜST MÜKELLEF VURGUSU
KURGAN Sistemi'nin tespitleri, mükelleflere 'sahte belge düzenleyicisi veya kullanıcısı olma' statüsü kazandırmıyor. Sistem, mükellefleri bilgilendirerek, bilmeden veya yanlışlıkla sahte fatura kullanmalarının önüne geçmeyi hedefliyor. Uyarıları alan mükellefler, kayıtlarını düzeltme imkanına sahip oluyor. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, kayıt dışılıkla mücadelenin teknoloji yatırımlarıyla sürdüğünü belirterek, sistemlerin amacının cezalandırmak değil, bilgilendirmek ve gönüllü uyumu teşvik etmek olduğunu vurguladı. Şimşek, dürüst mükelleflerin hak ve hukukunun korunduğunu ve gerçek alım satım işlemine taraf olanlar için endişe edilecek bir durumun bulunmadığını ifade etti.