Uyghur Hareketi, Çin İnsan Hakları Savunucuları ve 24 sivil toplum kuruluşu, Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Yüksek Komiseri Volker Türk’ü 27 Şubat’ta İnsan Hakları Konseyi’ne yapacağı konuşmada, ofisinin Çin hükümetinin insanlığa karşı suç olarak nitelendirilen eylemlerini soruşturma çabalarını detaylandırmaya çağırıyor.
ÇİN HÜKÜMETİNE AÇIK ÇAĞRI
Kuruluşlar, Türk’ten, Çin hükümetine yönelik devam eden ve sistematik insan hakları ihlallerini sona erdirmesi ve telafi etmesi yönünde açık bir çağrı yapmasını talep ediyor. Bu ihlaller, önceki HRC oturumunun bitiminden bu yana da belgelenmeye devam ediyor. İnsan Hakları Konseyi’nin 61. oturumu 23 Şubat – 31 Mart 2026 tarihleri arasında gerçekleşiyor.
İHLALLERİN CİDDİYETİ VURGULANIYOR
Kuruluşlar, BM’nin çeşitli organlarının, özellikle Yüksek Komiserlik Ofisi’nin, Çin hükümeti tarafından gerçekleştirilen insan hakları ihlallerinin ölçeğinin insanlığa karşı suç veya soykırım teşkil edebileceğini belirttiğini vurguluyor. Bu ihlallerin faillerinden hesap sorulması için HRC’nin var olduğu ifade ediliyor. Ayrıca, OHCHR’nin 2022 tarihli raporundan bu yana Yüksek Komiser Türk, ofisinin belgelediği suçların giderilmesi yönündeki ilerlemeler hakkında kamuoyuna çok az bilgi verdi. Çin makamları, Türk’ün bu hükmü kaldırma çağrısına rağmen, eleştirmenleri susturmak için hâlâ muğlak “kargaşa çıkarma ve sorun yaratma” suçlamasını kullanıyor. Sivil toplum kuruluşları, Ofis’in 9 Şubat 2026 tarihinde Hong Kong makamlarının yayıncı Jimmy Lai’ye verdiği 20 yıllık hapis cezasını kınamasını memnuniyetle karşılıyor. Türk, 19 Ocak 2026 tarihinde Çin hükümetinin idam cezasının kullanımının gizlilik içinde olduğunu belirterek endişe dile getirdi. Bu açıklamaya imza atan sivil toplum kuruluşları, insan hakları ihlallerinin unutulmaması adına Yüksek Komiser Türk’ün Pekin’e insanlığa karşı suçların soruşturulacağını açıkça söyleme fırsatını değerlendirmesini bekliyor.
