İsrail yönetiminin “E1” yerleşim planını ilerletme kararı, dünyada büyük tepkilere yol açarken, Filistin’in geleceğiyle ilgili endişeleri de artırıyor. İsrail kabinesinin aşırı sağcı Bakanı Bezalel Smotrich, “Filistin devleti fikrini ortadan kaldırmak” amacıyla işgal altındaki Doğu Kudüs’teki İsrail yerleşimlerini genişletecek “E1” projesini onaylayacağını açıklamıştı.
ULUSLARARASI TEPKİLER
İsrail Sivil İdare Birimi Yüksek Planlama Kurulu, 20 Ağustos’ta, “E1” projesi kapsamında 3 bin 401 yasa dışı konutun inşası planına nihai onay vermek üzere toplanacak. Bu adım, başta Avrupa ülkeleri olmak üzere birçok ülkeden sert tepki aldı. Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikaları Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, plana karşı çıkarak, İsrailli yetkililerin E1 yerleşim planına devam etme kararının iki devletli çözümü zayıflattığını ve uluslararası hukuku ihlal ettiğini belirtti. AB, İsrail’e yerleşim inşaatlarını durdurması çağrısını yineledi. BM Genel Sekreteri Antonion Gutteres’in Sözcüsü Stephane Dujarric ise, İsrail’in bu hamlesinin iki devletli çözümü imkânsız hale getireceği konusunda uyardı.
DİĞER ÜLKELERDEN TEPKİLER VE İSRAİL'İN AMACI
Almanya, İngiltere ve İspanya hükümetleri de plana tepki göstererek, planın uluslararası hukuka aykırı olduğunu vurguladı. Almanya Dışişleri Bakanlığı, İsrail hükümetinin Batı Şeria’da binlerce yeni yerleşim yeri kurulmasına yönelik açıklamalarını şiddetle reddettiğini ve yerleşim inşasının uluslararası hukuka ve BMGK kararlarına aykırı olduğunu belirtti. İngiltere Dışişleri Bakanı David Lammy, Londra’nın yerleşim projesine karşı olduğunu ve derhal durdurulması gerektiğini söyledi. İspanya Dışişleri Bakanı Jose Manuel Albares ise, İsrail hükümetinin Batı Şeria’da 3 bin konut inşa etme kararının uluslararası hukukun bir başka ihlali olduğunu ve iki devletli çözümü baltaladığını ifade etti. İsrail hükümeti ise, işgal altındaki Batı Şeria’yı bölerek ilhak etmeyi ve Doğu Kudüs’teki yerleşim alanlarının genişletilmesini öngören projeyle, Filistin Devleti fikrini tamamen ortadan kaldırmayı hedefliyor. Bakan Smotrich, Batı Şeria’daki egemenlik konusunda tarihi bir ilana yakın olduklarına inandığını belirtti. İsrail, daha önce 2020 yılında 3 bin 500 konutun inşası için duyurduğu kararı uluslararası baskılar nedeniyle uygulayamamıştı.
GAZZE İŞGALİ HAZIRLIKLARI VE DİĞER GELİŞMELER
Yedioth Ahronot gazetesinin haberine göre, İsrail ordu komuta kademesi, birliklere Gazze kentini işgal hazırlıklarına başlanması talimatı verdi. Gazze kentini işgal için yürütülecek saldırıların eylül ayından önce başlamayacağı ve öncelikle Gazze kenti ve civarında bulunan 1 milyon Filistinlinin sürgün edileceği belirtildi. İsrail Ulusal Güvenlik Bakanı Itamar Ben Gvir, 66 yaşındaki Filistinli tutukluların önde gelen isimlerinden Marwan Barguti ile hücresinde alay etti. Filistin yönetimi görüntüleri kınadı. İsrail polisinin Gazze Şeridi’ne saldırıların durdurulması ve ateşkes anlaşması imzalanması talebiyle Tel Aviv’deki protestolara katılan 3 kadını zorla çıplak aramaya tabi tuttuğu da ortaya çıktı. Dışişleri Bakanlığı’nın ardından TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş da İsrail’in E1 bölgesinde yerleşimciler için inşa edilecek konut projesini sert bir dille kınadı. AK Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Parti Sözcüsü Ömer Çelik de, onaylanan planı “lanetli soykırım eylemlerinin devamı” olarak nitelendirdi.