Rekabet Kurumu Başkanı Birol Küle, çiğ süt sektöründe yaşanan fiyat baskısı ve üreticilere yem alımının zorunlu tutulması gibi konulara ilişkin yürütülen soruşturmalar hakkında açıklamalarda bulundu.
ÇİĞ SÜT SEKTÖRÜNDE SORUŞTURMALAR
Küle, son dönemde süt piyasasına gelen yoğun şikayetlerin bir bölümünün çiğ süt fiyatlarının sanayiciler tarafından ortaklaşa belirlenerek baskılandığı yönünde olduğunu, diğer bir bölümünün ise sanayicilerin üreticilere süt satışı karşılığında yem alımını zorunlu tutmasıyla ilgili olduğunu belirtti. İlk grup şikayetler doğrultusunda 44 teşebbüs ve teşebbüs birliğine soruşturma açıldığını ve bu sürecin devam ettiğini ifade etti. İkinci grup şikayetler kapsamında ise 39 teşebbüs hakkında soruşturma başlatıldığı bilgisini paylaştı.
ÜRETİCİLERİN MAĞDURİYETİ VE TEDBİR KARARI
Yapılan incelemelerin, 'süt karşılığı yem' uygulamasının sektörde yaygınlaştığını ve üreticileri ciddi mağduriyete uğrattığını ortaya koyduğunu vurgulayan Küle, bazı sanayicilerin, üreticileri süt satabilmeleri için kendilerinden yem almaya zorladığını, aksi takdirde süt ticaretini kestiğini veya ödemeleri geciktirdiğini tespit ettiklerini söyledi. Zorunlu yem satışlarının sözleşmelere yansıtılmadığı, üreticiye ihtiyacından fazla yem satıldığı, satılan yemlerin pahalı, alınan sütlerin ise ucuz fiyatlandırıldığı ve yem-süt paritesine uyulmadığı belirlendi. Tarım ve Orman Bakanlığı'nın hazırladığı 'Çiğ Süt Üretim Sözleşmesi'ne göre yem alımının gönüllülük esasına dayanması ve yem-süt paritesinin 1,3 oranına uygun olması gerektiği hatırlatıldı. Soruşturma süreci devam ederken üreticilerin korunması amacıyla piyasaya müdahalenin kaçınılmaz olduğunu gören Kurum, geçici tedbir kararı alarak üreticilerin süt karşılığında yem almaya zorlanamayacağını duyurdu. Üreticinin yem almak istemesi durumunda miktar ve marka tercihi konusunda serbest bırakılması gerektiği ve Bakanlığın sözleşme hükümlerine uyulmasının zorunlu olacağı belirtildi.
BİLGİLENDİRME VE CEZA UYARISI
Sanayicilere yönelik bilgilendirme metinleri hazırlatıldığını ve bu metinlerde, süt fiyatının taban fiyatın altında belirlenmesi, vadenin 45 günü aşması, primlerin düşük tutulması, yem-süt paritesine uyulmaması, yem alımının zorunlu tutulması gibi durumlarda üreticilerin Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine başvurarak tahkim talebinde bulunabileceği açıkça belirtildi. Küle, sanayicilere tedbir kararına uyulmaması halinde Rekabetin Korunması Hakkında Kanun uyarınca yüksek idari para cezası uygulanacağı uyarısında bulunduklarını ve soruşturma sürecinin devam ettiğini yineledi. Sürecin sonunda üreticileri 'yem kıskacına' sokanların ağır para cezalarıyla karşılaşacağı hatırlatıldı.
