İsrail askerleri tarafından vurularak hayatını kaybeden insan hakları aktivisti Ayşenur Ezgi Eygi'nin ölümünün üzerinden bir yıl geçti, ancak sorumlular hala bulunmuş değil. Batı Şeria'da yaşananlar ve Eygi'nin ölümünün ardındaki nedenler hala tartışılıyor. Haberimizde, bu olayı ve ardından gelen gelişmeleri ele alacağız.
AYŞENUR EZGİ EYGİ KİMDİR?
Türk-Amerikan aktivisti Ayşenur Ezgi Eygi, İsrail yerleşimci çetelere karşı Filistin topraklarını savunmak için işgal altındaki Batı Şeria'ya gitmişti. 6 Eylül 2023'te Nablus'ta, İsrail yerleşimlerinin genişletilmesi projesine karşı yapılan protestolara katılırken İsrailli bir keskin nişancı tarafından başından vurularak öldürüldü. 26 yaşında olan Eygi, ABD'nin Seattle şehrinde büyümüş ve babası Aydın Eygi Didim'de yaşıyordu. Yakınları, onu eğlenceli ve empati sahibi biri olarak tanımlıyor. Genç yaşlardan itibaren ABD'de ve yurt dışında çeşitli aktivizmlerde yer almıştı. 14 Eylül 2024'te Didim'de toprağa verildi.
İSRAİL'İN İDDİALARI VE GERÇEKLER
İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF), olaydan birkaç gün sonra yaptığı soruşturmada Eygi'nin “kasıtsız bir şekilde İsrail güçlerinin ateşi ile vurulmuş olma ihtimalinin yüksek” olduğu sonucuna vardı. IDF, ateşin Eygi'ye değil, taş attığı iddia edilen diğer kişilere yönelik olduğunu savundu. Ancak Washington Post'un incelemesi, Eygi'nin protestocular ile askerler arasında çatışmaların başlamasından yarım saat sonra, askerlere yalnızca 200 metre uzaklıkta vurulduğunu ortaya koydu. ABD yetkilileri cinayeti “sebepsiz” ve “haksız” olarak nitelendirdi ancak kendi soruşturmalarını başlatmadı. Joe Biden ve Donald Trump yönetimleri, Eygi ailesinin ABD öncülüğünde bir soruşturma başlatılması talebini görmezden geldi. Buna rağmen, Washington yönetimi İsrail'e milyar dolarlık askeri yardımlara devam etti. Türkiye'nin soruşturması ise Ayşenur'un kasten hedef alındığını tespit etti ve kanıtlar Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi ile Uluslararası Adalet Divanı ve Uluslararası Ceza Mahkemesi'ne sunuldu.
YERLEŞİMLER VE E1 PROJESİ
Peace Now'a göre, işgal altındaki Batı Şeria ve Doğu Kudüs'te 160 yerleşim biriminde yaklaşık 700 bin İsrailli yerleşimci yaşıyor. İsrail'in aşırı sağcı Maliye Bakanı Bezalel Smotrich, Filistin topraklarında 3 bin yasa dışı ev daha inşa etmek istediklerini ve bunun “Filistin devleti fikrini gömeceğini” söyledi. Smotrich, geçtiğimiz hafta Batı Şeria'nın yüzde 82'sini ilhak etmeyi planladıklarını açıkladı. İsrail, 20 Ağustos'ta, E1 olarak adlandırılan büyük yerleşim projesini onayladı. Bu proje, Batı Şeria'yı ikiye bölmeyi ve Doğu Kudüs'ü izole etmeyi hedefliyor. Uluslararası Adalet Divanı ve Birleşmiş Milletler, İsrail'in Batı Şeria'daki yerleşimlerinin uluslararası hukuka aykırı olduğuna karar verdi. Eygi'nin kız kardeşi Özden Bennett, El Cezire'ye yaptığı açıklamada adalet ve hesap verebilirlik arayışında olduklarını belirtti. Eşi Hamid Ali ise Ayşenur'suz hayatın çok acı olduğunu söyledi.